Pojani në rrugën e Diturisë ekspozitë nga studenti Klajdi Lulollari

Studenti i Fakultetit Histori-Filologji, dega e Arkeologjisë dhe Trashëgimisë Kulturore

Pojani në rrugën e Diturisë ekspozitë nga studenti Klajdi Lulollari

20-vjeçari mundi të rikthejë traditën e trashëgimisë kulturore

Nga Vepror Hasani 

   Kur Klajdi Lulollari, student në Fakultetin e Histori-Filologjisë, dega e Arkeologjisë dhe Trashëgimisë Kulturore në Universitetin e Tiranës, hodhi idenë e organizimit të një ekspozite historike për udhën e përshkruar nga Pojani, vendlindja e tij, në arsim, kulturë dhe dije, nga shumë njerëz u prit me skepticizëm, pasi mendonin se në ditët e sotme organizime të tilla nuk tërheqin vëmendje dhe pjesëmarrja është e ulët, por në të vërtetë nuk ndodhi kështu. Lulollari nsi ta konkretizonte idenë e tij. Gjithçka nisi të merrte jetë. Fotot e mësuesve dhe kontribuesve në fushën e arsimit dhe dijes po shtoheshin. Mënyra e vendosjes së tyre ishte e mirëmenduar dhe mbresëlënëse. 

    Diku në tablonë e përgjithshme u vendos një foto  e hershme që sillte  nostalgji, diku një foto e harruar prej vitesh, sepse për kohën që lamë pas kishte qenë e padëshiruar, diku diçka që sillte mall dhe kujtime, diku një surprizë tjetër nga momentet historike të dijes në Pojan. Studenti i Trashëgimisë Kulturore po ndërtonte me të gjitha detajet një jetë që prej dekadash ishte e humbur, dëshironte t’i bënte bashkë të gjithë kotributorët e dijes, të djeshmit dhe të sotmit. U ishin dërguar ftesa edhe drejtuesve të qarkut Korçë, po a do të vinin të gjithë, a do të kishte pjesëmarrës? Ky ishte shqetësimi i vetëm i Klajdi Lulollarit.

Fokusi i ekspozitës

    “Po, në fokusin e këtij aktiviteti, - na tha Lulollari, -  do të gjeni rrugën e përshkuar nga Pojani, rrugën e dijes, vazhdimin e traditave të shkëlqyera, përkushtimin ndaj diturisë pa të cilën nuk mund të ketë përparim dhe prosperitet. Fillimisht parashikuam vendosjen e një stende, por befas interesi u rrit, shumëkush solli foto të njerëzve që jetën ia kishin përkushtuar arsimit. Përkushtimi ndaj tyre ishte shenjë nderimi dhe respekti. Nga një stendë që u paramendua, u bënë gjashtë. Përveç fotove, ekspozita u pasurua edhe me kujtime e dëshmi të mësuesve dhe nxënësve, me veprimtaritë e dikurshme artistike dhe kulturore, folklorike dhe sportive etj. 

    U sollën fakte dhe dokumente të cilat ndërtuan historikun e plotë të shkollës Pojan. Gjithkush mbeti i mrekulluar. Historiku i shkollës së Pojanit është i veçantë, ajo u çel në vitin 1890 nga atdhetari i njohur Orhan bej Pojani, kryetari i shoqërisë “Dituria” e cila bëri të mundur e çeljen e mësonjëtores së parë shqipe. Edhe zanafilla e shkollës së Pojanit nis nga kjo kohë; mbart periudhën e Rilindjes Kombëtare (1878-1912), shpalljes se Pavarësisë (1912), Luftën e Parë Botërorë (1914-1918), Krahinën autonome të Korçës (1916-1920), shpalljen e Republikës (1925-1928), të Mbretërisë Shqiptare (1928-1939), Luftën e dyte botërore (1939-1944), dhe periudhën më të fundit nga  vitet (1945-1990) e  deri sot”.

Pjesëmarrja ishte vlerësim

    “Në këtë aktivitet, - na shpjegon Kjajdi Lulollari, - nderuan me pjesëmarrjen e tyre mësues veteranë, që i shërbyen kësaj shkolle për vite me radhë duke filluar nga mesi i shekullit të kaluar; përfaqësues të pushteti vendor të qytetit të Korçës, Maliqit dhe Bilishtit, (kryetari i bashkisë Maliq, z. Gëzim Topçiu, zv/kryetari i bashkisë Maliq z. Eridjon Rustemi, drejtoresha e Zyrës Arsimore Maliq znj. Genta Drabo, administratori i njësisë administrative Pojan, z. Kreshnik Azo. Pranë nesh u gjendën edhe poetë dhe shkrimtarë si: Gurali Spahillari, Ylber Merdani, Skënder Demolli, Istref Haxhillari, Bujar Balliu, Shyqyri Fejzo, Ibrahim Memelli dhe gazetarët të disa medieve. Nuk munguan as aktorët dhe këngëtarët. Atmosferë tjetër edhe më të gëzueshme i dhanë Avni Memeçko (qytetar nderi i komunës Pojan), Petrika (Mjeshtër i Madh) e Klaudeta Riza, Endri Fifo dhe Maksi Kulla të cilët përmes fjalës së tyre përshëndetën këtë aktivitet mbreslënës. 

    Në këtë aktivitet nuk mungoi as drejtori i parë i shkollës së mesme me hapjen e saj në vitin 1968, Kiço Jorgji preu shiritin e ekspozitës megjithëse me një moshë mbi 90 –vjeçare, dhe shumë mësues të tjerë veteranë e të rinj, gjithashtu u mbajt edhe një minutë heshtje për msuesit që kanë ndërruar jetë: regjisorin Dhimitër Orgocka, ish-nxënësin e shkollës; dëshmorin e atdheut, Mehmet Ropi; ish-nxënësin Klajdi Leka, aksidentuar fatalisht në Athinë, Greqi”.

Këngët e shndërruan aktivitetin në festë

    Këngët e kënduara nga këngëtarët dhe ish-mësuesit e muzikës së kësaj shkolle Fatime Shkëmbi dhe Thanas (Nasi) Kondili, veçanërisht me këngën "Dua më shumë Shqipërinë", i dhanë freski aktivitetit. Nga ish-mësuesit përshendeti takimin mbresëlënës të brezave Vladimir Caci. Nga ish-nxënësit përshëndeti Vasfi Sherifi, maturant i brezit të parë të shkollës bujqësore me shkeputje nga puna (diten) 1970-1974. U lexua edhe përshëndetja e gazetarit Fuat Memelli i cili gjendet në Boston. Shoqata atdhetare kulturore "Pojani" vlerësoi të gjithë mësuesit me certifikatë mirënjohje "Për kontributin e dhënë në edukimin dhe arsimimin e brezave ndër vite". Të gjitha materialet e ekspozuara në stenda do të botohen në një vëllim të veçantë, ku përveç historikut të shkollës Pojan do të pasurohet edhe me historikët e shkollave të fshatrave përreth dhe me jetëshkrimet e mësuesve të këtyre shkollave.

Kush është Klajdi Lulollari?

Shumëkush mund të pyesë: Kush është Klajdi Lulollari? Përgigjja është e shkurtër: Klajdi është një djalë i ri, nuk i ka mbushur të njëzetat, student në Fakultetin e Histori-Filologjisë, dega e Arkeologjisë dhe Trashëgimisë Kulturore në Universitetin e Tiranës. Ndihet krenar me veten, familjen dhe vendlindjen e tij; për të ardhmen ka shumë ëndrra, dëshiron të dokumentojë dhe të evidentojë gjithçka pozitive në fushën e dijes dhe të diturisë nga kontribuesit më në zë dhe me emër të madh në këtë fushë qysh nga fillimet e shekullit të kaluar e deri në ditët e sotme. Mirënjohja për Lulollarin prej pjesëmarrësve, mësuesve të nderuar ndër vite, prej kolegëve dhe intelektualve të pranishëm që e përzemërt: “Faleminderit Klajdi për emocionet që na dhurove në këtë organizim kaq të rrallë dhe mbesëlënës. Mirë u takofshin në evenimente të tjera po kaq të bukura!  

 https://www.facebook.com/klajdi.lulollari.79/videos/1061557461316610

```````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````````

'Cadmy_ A’Cademiku i parë' - Etimologji

 

Etimologji prej nga burron fjala: “ACADEMY”

Gati në të gjitha rastet shkronja; “A” e cila në gjuhën shqipe luan rolin e foljes “Ashtë” (është), në gjuhën greke nuk meret si e tillë por konsiderohet si pjesë mohuese ; “A=Jo” (Normal, A’normal)

Ndërsa po ti referohemi shqipes në të dyja rastet kjo fjalë ka të njëjtin kuptim: Normal dhe A’normal = Ashtë normal'.

Në gjuhën shqipe mundemi të shprehemi lirshëm dhe pa asnjë komplikacion për diçka jo të rregullt jashtë normales: “Jo-normal-e”, pra shkronja “A” zvëndesohet me fjalën shqipe “Jo” pa e humbur vlerën, kuptimin e fjalës përkatse, veti dhe aftësi e gjuhës shqipe kjo, e cila nuk ndodh në gjuhët e tjera.

Shkronja 'A' në gjuhën shqipe është fjalë pohuese si në rastin e emërtimit të "Dhisë së Malit" apo dhia e t’amlit – qumshtit të saj tamël: A’mǽlê/dhia (AMALTHEA) ama e ‹‹capit›› – hyjnor dybrirëshit të saj –“Zeus”

Kjo monedhë maqedonse 470 -460 BC  është një fakt i pakundërshtueshëm e cila vërteton se gjuha shqipe ishte dhe gjuha e maqedonasve ashtu si në krejt Ballkanin e sotëm apo më saktë në të gjitha trojet quajtur; Illyri dhe banuar nga ilirët, gjithashtu kjo  monedhë vërteton se “Amalthea” quhej shqip  ashtu si në monedhe; ΔΕ=Dhi.

Dhia e Malit, e qumshtit, t’miel-tamël prej gjirit të saj, amëdhia rritësja e vet Zeusit, perëndisë më të hershme pellazgo iliro-shqiptare. Në rast se i hedhim një sy etimologjisë së emërtimit të kësaj fjale, pra; “Amalthea” do të vini re përpjekjet e pavlera të studiuesve në fjalë, ku shkronjën “A” lapidare të gjuhës shqipe e deklarojnë si pjese-mohuese të këtij emërtimi krejt të pastër shqip.

Lexoni në vijim nga Wikipedia greke: Emri Amalthea, në gjuhën greke “perëndeshë e konkurencës” (?), është një epitet i qartë, duke nënkuptuar praninë e një perëndeshë të mëparshme të edukuar [2]  Kushtojini pak vëmendje çfarë shkruhet në pikën [3]:  

“Amalthea është e përfaqësuar shpesh si dhi që suckled-(gji-ushqyese) e fëmijës perëndi në një shpellë në Kretë në malin “Aegaion” —”Goat Mountain”)[3]  AMALTHEA (Amaltheia), amërritësja e të miturit Zeus pas lindjes së tij në Kretë, vetë historianët e lashtë duket se kanë qenë të pasigurt për etimologjinë e emrit, në lidhje me natyrën e vërtetë të Amaltheis.

Hesychius, thotë se rrjedh nga folja, “për të ushqyer” atë nga amaltheuein apo për të të tjerët nga amalthaktos e tjerë historianë sërish nga: A’malê + Theia, dhia e malit pra ushqyesja me gji për capin hyjnor. Derivimi është nga; *a’mel’gein = t’a’mel-gji) të qumështit ose të thithjes – mieljes së saj  Sipas disa traditave Amalthea është Dhi që “suckled” — i jep gji  fëmijës Jove-Zeus .

Ajo që dua të shpjegoj është se, gërma: “A” edhe tek gjuha greeke ka vlerën e foljes shqipe; “ashtë – është” (folja jam) pra ajo ka rolin e pjesës pohuese dhe jo mohuese tek emërtimi “A’malthea” sipas pretendimeve te tyre. 

Në rast se nuk do ishte kështu atëhere këta studiues si munden ta barazojnë emërtimin: “A’egaion” = “Goat Mountain”)[3] ???  Ki parasysh; Goat Mountian = Dhia e malit, Amalthea emërtimi i lashtë i Amëdhisë nga ku kemi dhe fjalën “amë(v)isë” Amvisë. Pra: “A’egai/on”; a nuk do të thotë: Ashtë Dhi? -“Goat Mountain”)[3]  Veç kësaj në gjuhën greke Dhia, quhet edhe; “Gjidha-Gidia ” ajo që jep gji që prodhon qumësht; γει, gei = produces, e pas kësaj sërish kemi; “Aegai” = Ashtë me gji, Ashtë Gjidha,- Γιδια = Dhi”,ajo që hidhet; “Edh = Dhi”

Kësisoj gërma “A” (alfa) nuk qëndron mohuese tek emërtimi “Amalthea” por një para shtesë pohimi, deklaruese, përcaktuese;  folje,  A = Ashtë.

Për ta qartësuar edhe më tepër po sjellim një shembull tjetër “flagrant” do e quaja, e pikërisht fjalën tashmë ndërnacionale emërtimin: 'ACADEMY'

ETIMOLOGY: Emri “Cadmus” është e etimologji e pasigurt [9] Ajo është e lidhur me rrënjën semitike “qdm = lindje” dhe në greqisht kekasmai greke (<* kekadmai) “të shkëlqejë”, e me të drejtë Robert Beekes i refuzon këto derivime krejt pa lidhje dhe e konsideron atë “para-greke” “Cadmus u vlerësua nga Hellenes për futjen e alfabetit fenikas, i cili nuk është përdorur historikisht në Greqi deri në shekujt pas periudhës së së tij.”

“Periudha e tij” në këtë fjali do të thotë “para Luftës së Trojës”. Fakt i pakundërshtueshëm. Ndoshta kjo nuk është kuptuar në përgjithësi që në një prejardhje të ekzagjeruar ai përshkruhet zakonisht në legjendat gojore të vendosura në një të kaluar të largët. E gjithë kjo, sepse dikush ka menduar të fshihen të dhënat. – Wetman 16 Nëntor 2006 (UTC)

Në mitologjinë greke, Cadmus / k AE d m ə s / ; Greke Κάδμος (Kadmos), ishte themeluesi dhe mbreti i parë i Tebës . [1] Cadmus themeloi qytetin grek të Tebës, si dhe Akropolin i cili u emërua fillimisht Cadmeia për nder të tij. Cadmus u vlerësua nga grekët; ( Herodoti [4] është një shembull), me futjen e origjinalit, alfabetin fenikas  -Φοινίκων γράμματα Phoinikōn Grammata, “shkronjat fenikase”-për grekët, të cilët e përshtaten atë për të formuar kështu; alfabetin e tyre grek.

Herodoti gjithashtu vlerëson se Cadmus jetoi gjashtëmbëdhjetë qindra vjet para kohës së tij, ose rreth 2000 pes.[5]  Në një nga Tripodet ka pasur një mbishkrim me shkrim “Cadmean”, e cila, siç dëshmohet, ngjante  me shkronjat e Jonit: Ἀμφιτρύων μ ἀνέθηκ ἐνάρων ἀπὸ Τηλεβοάων.

Kjo kronologji që është e njohur tani apo mendohet të jetë e njohur në lidhje me origjinën dhe përhapjen e të dy alfabeteve fenikase dhe greke. Ende në ditët e sotme në Liban , Cadmus nderohet dhe festohet për të, si “bartës i shkronjave” në botë.  Në fenikas, si dhe në hebraisht; rrënja qdm semite të thotë “në lindje –agim“, קדום = i pari, ashtu si rrezet e para lindur gjithë dritë e plot shkëlqim – qdm-Cadmi – foshnjë e parë, rreze drite: (A’CadMi)

Në latinisht; Candidus = i shkëlqyer, shkëlqim.

Në shqip emri: Kadri, do të thotë: A’dri = Ka dri-të, ashtë dritë, (a’drin, Adrian) ashtu si Cadil, kandili, = dritë, energji, Gjithashtu dime se: Kadmium është element kimik i numrit atomik 48. Simbol i tij është Cd. 

[Nga mitologjia e lashtë egjiptiane dimë se; “Cha = shpirti” (dhe Ba = trupi) Cha, (ka) = rrezet e dritës drita vetë – At dhe Cad, por kjo një tjetër temë]

Lexuam më sipër se Cadmi është i vlerësuar nga grekët si drita e parë që solli shkrimin, alfabetin e tyre grek, madje lexuam se shumë shkrime dhe mbishkrime quhen të tilla “Cadmiane” (Cadmeane). Akropoli gjithashtu emërtohet për nder të tij; “Cadmeia” Në Libi festohet dita e tij si bartës i shkronjave në botë, gjithë shkollat e niveleve të larta arsimore dhe institucionet e studimeve shkencore quhen po ashtu “A’Cadmy – Academi”

 Academia e parë përreth mureve të Akropolit me të njëjtin emër “Cadmia” quajtur po kështu vendi i shkollës filozofike të Platonit, të themeluar rreth vitit 385 p.e.s Si dhe, e para Academi ngritur në Voskopojë, të Korçës, së sotme në vitin 1750 u quajt; A'kademia e Re.

(KADMIUM ËSHTË METAL I BUTË DHE I LAKUESHËM NË NGJYRË TË KALTËR E HAPUR METALIKE I NGJASHËM ME ZINKUN,  DHE PRITET LEHTË ME THIKË).

Aleksander Hasanas 

PERENDESHA ATHENA - Etimologji

'Perëndesha ATE'

Thjeshtë jemi të sigurt dhe të mirëinformuar prej vitesh nga studimet e kryera, se gjuha shqipe është ajo që mbetet në qendër të gjuheve 'mesdhetare' - 'embrion-bërthamë' e gjuhëve indoevropianëve dhe padyshim e atyre gjuhëve lindore, Azisë së vogël, madje ajo tregon deri tek gjuhët në Arabi, por jo me tej. Kemi të bëjmë kështu jo me një gjuhë të një dege të veçantë por me një gjuhë tepër të lashtë; gjuhë 'amë'.

Midis referencave gjetur në studimin e Basil Chulev, mbi: “Pelasgians (Pelasgi/Belasgi) – The Archaic Mythical Pelican/Storkpeople from Macedonian Peninsula” e shumë e shumë studime të tij mbi këtë temë, po shkëpusim vetëm disa prej tyre që flitet për çështjen. . tonë mbi emërtimin e lashtë “Athina':

• “Gjuhët e lashtë të Ballkanit” nga Radoslav Katiçiq, 1976.

• “Problemi i gjuhës pellazgjike” nga Cyril Babaev.

• “Athina e zezë” nga Martin Bernal, vëll.1. - Të tjera referime nga autorët e tjera të cilat do të shohin në vazhdim dhe në fondin e artikujve të shkruar.

Athena është një nga perënditë më të mira të kësaj periudhe dhe deklarate se ka një periudhë shumë këtu më të fundit se ajo periudhës helene. - Pra kemi të bëjmë me një emërtim 'para-grek'.

Ndër fjalorët etimologjikë nga më të mirënjohurit mbi emërtimet dhe fjalët e lashta, të fisve e popojve të ndryshme pellazgë, të periudhave më të hershme të para të kësaj kohe gati në unison deklarohet se emri “Athina” - i ngjan një periudhë 'pri-proto- greke' një emërtim ky si rrjedhë e fjalëve.

Fillimisht, sjellim etimologjinë më të njohur zyrtarisht mbi emërtimin e perëndeshës 'Atena ~ Athena' dhe aty thuhet:

“Athina (Αθηνά) në mitologjinë greke ishte perëndeshë e mendimit, e strategjisë dhe të luftës. i emrit Athena rrjedh nga A- Zoti-Noa ose H-χ, Zoti-Noa, dmth, intelekt i rrjedh sipas (Cratyl. 407b mendimi është pre-etimologjik. Literatura shkencore e emrave Athèna “); theonymio” prehelenik ; para-grek dhe me etimologji të panjohur.”

Mandej kemi të lidhura, i shohim ato:

• Lineari B.: Athana "potniya" shpesh përkthehet 'Mistress Athena', që thotë: “ At(h)ANA ” e Potnias, me kuptimin: Zonja Athena; → (Zonja = Amë/tare; Zonja–Athina).

• Günther Neumann: Emri Athena është i publikut Lydiane; një fjalë e përgjithshme, rrjedhur pjesërisht nga Tirren: ' AT = Nëna' , e njëjta si emri i perëndeshës Hurriane “ Hannahannah ” shpesh e quajtur edhe ' Ana '

• Tek gjuha sanskrite emri Athèna është evoluim i fjalës “ ahâna ”= (ashtë hâna ).

• Platoni gjithashtu vë në dukje se. e Sais në Egjipt adhuronin një perëndeshë, emri egjiptian i saj ishte Neith, e cila është me perëndeshën Athena.

•Homeri, epiteti më afër me atë përndjenjë Athena është Glaukopis (Bufi/Huta), e cila zakonisht përkthehet si, “Sy të kenë” ose me sytë që shkëlqejnë.

• Tek një 'unazë-vulë' duket qartë mbishkrimi përkrah saj ku tregon: 'Anaexilis = Anaeilis' (Hëna yll) britishmuseum.org Numri i muzeut 1891,0806.86 Unaza e vulës së artë: në bezel Athena e ulur me një buf; mbishkrimi Grëk shkruan "Anaeiles".

Mandej në gjuhë të tjera të lashta gjejmë:

• Gjuha hitite: Ana = Hëna = Nëna; Nëna.

• Gjuha Cariane: En = Nënë

• Gjuha Luwine: an-ni-iš = nënë

•Në fjalorin etrusk kemi 'at = mbret' indetike me shqipen 'at = zot'. - Gjithashtu theksojmë se:

• Në krejt lekët e lashta, prerje me bufin - zogun e natës simbol i perendeshës Athena duket qartë 'gjysem/za' stamposur mbi zogun Buf.

 

• Dhe ajo më e rëndësishmja, referencë kjo që më nxiti të shkruaj edhe një herë për të qenë e lashtë 'pellazgo- ilire-shqiptare', është Homeri, i cili i karakterizon pellazgët e lashtë, si luftëtarë të guximshëm dhe gjithashtu i referohet. " Pelasgic Argos" ku erdhi edhe 'Mirmidoni-Achil - këmbë-shpejti', e me tej ai vazhdon se 'Atina' (latine Athena) ishte një 'perëndeshë Pellazgjiane' , kjo atëherë e ndjeshme edhe nga të nderuarit e studentëve Thompson (1954 , 179). ),ut Mpampinioti (196,62) dhe punonjësit e tjerë, të cilët përsëri pohojnë, se "i babait të saj" dhe se *Atina, do të thotë "babai" ), nga 'ati' [arkaik], dhe ndoshta plus. një prapashtesë për femrore - ina.

- Këtu fillon historia jonë:

- Tek gjuhët IE fjala më e lashtë e cila gjendet edhe si fjalë rrënjë tek të gjitha gjuhët simotra apo bijë të shqipes kemi fjalën: At . Ky emërtim i lashtë, tek gjuha shqipe ende sot ruan kuptimin e dyfishtë: 'At = Zot' (Zeus) - Perëndi dhe 'At = Ab; b'ab' baba -prind'.

- Fjala 'perëndi' e konsideruar si e pagjini, sepse aty gjejmë 'Atin' dhe 'amën' e kësaj bote, njësoj si me 'Adamin; (At @ Am)' prej të cilit lindi 'Eva, Ava, Ana, Hana, Hëna - Nëna; Mëma e kësaj bote', Ky është 'Ad/ami; Dielli', dytrupor, ( at dhe am ) simbol i dy të kundërtave mbi një trup vetëm, ashtu si e jona: 'Shkaba me dykrena' . - Ashtu si tek shqipja dhe në shumë gjuhë të tjera, me fjalën 'prind' nënkuptojmë të dy prindrit, 'Atin dhe Amēn; ëmën, mëmën'.

- Edhe tek të gjitha gjuhët e sotme, para një emri të përgjithshëm i gjinisë mashkullore gjininë aty një emër të gjinisë femërore vetëm duke i prapashtesë, p.sh: 'God dhe Goddess' = Perëndi dhe Perëndeshë, në gr. 'Kiri dhe kiria' = Zot, dhe Zonjë, njësoj kjo edhe për gjuhën shqipe aty kemi: Mbret dhe Mbretëreshë, ashtu si edhe: Zot dhe Zonjë.

- Lutja jonë bazë në gjuhën shqipe: “Në emër të Atit, e të Birit, e Shpirtit të Shenjt. Amen!”- vërteton katërcipërisht se fjala 'At' është e pastër shqipe dhe se kjo fjalë: *At ka kuptimin baraz: "Zot, Perëndi", ashtu siç kemi, dhe: 'At = At', Et-, etrit tanë' , ndërkohë në gjuhën shqipe mund të themi lirshëm: "Mëm-At" apo "Ati-Mëm", "At-Dhe = Mëm-Dhe", kjo përsa kohë që fjala "zot" dhe "prind" konsideroheshin të njëjtë.

- Emri *Athina është bashkimi i emrave: 'At' dhe 'Hëna' = 'AT'HENA, ATHENA'. Pra, kemi: “Ati-Diell = Zeus” dhe “ Ate-Hëna = Athena-perëndi ” e rrethuar me 'zogun e shenjtë të natës' Bufin, e njohur kjo veti, edhe tek “Ati-Zeus”, i cili shfaqet. gjatë me zogun e tij të Besës 'Shkabën-(Abis)', e bën pra dhe perëndesha Athèna me Bufin e saj.

- Në lekët e lashta të krejtëndeshës Athena aplikacion: A ʘ E 'At( <sup>h</sup> )e'. Brenda emërtimi 'Athena' ruhet emri "At" = perëndi dhe "Hëna"- perëndeshë; bashkimi i tire sjell kete lloj lloji te gjinise femërore nga: AT; HENGRA; (ATHENA) - këtu shohim një ndarje gjinore, në mënyrë të saktë në nderim të saj si “Zot”, pra ashtu siç themi 'AT = Zot', në rast kem: ' A ʘ E; ATE = Zonjë; Perëndeshë' .

E jo pa qëllim dhe i pakuptim është zgjedhur zogu “Buf”, përfaqësues, simbol i perëndeshës Athena, pasi Bufi ditën fle, natën rri zgjuar; gjuan. Bufi është i vetmi zog që mundet të rrotullojë kokën gati 360 gradë, ashtu si vetë 'Hena-Perëndi', e cila shfaqet, ndriçon natën dhe jo ditën si 'Dielli-Zeus', madje një herë në 360 gradë, 'Hëna/perëndeshë. . rikthehet duke u mbushur ose duke u ngrënë-infint.

- Vërejmë me kujdes ashtu si tek kjo foto, se në krejt lekët e lashta të kësaj perëndeshë, sipër zogut Buf gjendet e stamposur 'gjysëm/hënza' , dhe një degzë ulliri, duke na treguar qartë se kemi të bëjmë me vet: 'Hënën. . - Perëndi, Perendeshën ATHENA'.

Max Müller gjithashtu shkruan për evoluimin e fjalëve sanskrite “ ahâna ”, që do të thotë “Shndrit”, por ai nuk jep asnjë vendim që të vendosë një lidhje-raport çfarëdo ndërmjet fjalëve 'Ahâna dhe Athèna', (Athâna). Por gjithësesi një grup i tretë i tretë, shkruan se fjala 'Athèna' vjen nga rrënja: *Aιθ (AE ʘ )', nga vjen emërtimi (fjala) “αιθηρ” ' aithēr = etër' ose më saktë nga rrënja: 'A ʘ = AT'. Këtu vlen të kujtojmë se fjala “ET apo AT” i përket gjuhës shqipe dhe vetëm shqipes, dhe mandej dimë se (A ʘ ) njohur shkencërisht si simbol i Diellit. Shkronja: 'T→ ʘ = → Dielli - AT'.  

Në mbishkrimet Miceniane, gjejmë aty përmëndet edhe emri i perëndeshës, Athena: “Athana potniya” - shprehje kjo e përkthyer baraz: 'Misstress Athena' dhe që fjalë për fjalë do të thotë: "At (h) ANA" e Potnias = " Zonja . Athina ”

Përveç sa lexuam më sipër, atributet "kretiane-greke", Günther Neumann sugjeron se emri 'Athena' është ndoshta i arsyeshëm të Lydiane, fjalët e tyre, rrjedhur pjesërisht nga Tirren, ku : ' AT- = Nëna' ashtu siç thotë. edhe emri i perëndeshës “Hannahannah” në gjuhën Hurriane, e cila përmendet shpesh si ' Ana' .

Pra, nga çfarë lexuam më sipër, është më shumë se e qartë që emri “Athèna”, i sjellë nga shkrimet e autorëve të lashtë dhe mbishkrimi linear B mikenase; i cilësuar dhe i vlerësuar nga literatura shkencore, krejt të gjitha normale se emri i lashtë, rrjedh nga emri i gjinisë mashkullore ' At = Zot ' dhe po aty: ' Ate = Zonjë '- gjinia femërore.

Lexuam gjithashtu, se në gjuhën e vjetër - sanskritisht, emri 'Athèna' është një evoluim i fjalës * a'hâna=ashtë hâna ”, (geg. Â= asht' osht' êshtë) hēnë, e shndritshme, flakëruese, e ndërkohë në gjuha e lashtë Lydiane, emri 'Athèna' vjen nga: 'AT- = Nëna', ashtu si emri i Perëndeshës Huriane: 'Hannahannah = ' <sup>h</sup> Ana/Hâna.

Platoni vinte në dukje se . : “A ʘ = AT”. (Aιθ ~ Et -ër).

Kjo është edhe arsyeja, pse tek monedhat e para për nder të saj, 'Perëndeshës Athena' krejt të gjitha kanë bufin; zogun e shenjtë të natës - si simbol i saj dhe me mbishkrimin e qartë: “A ʘ E - ATE = Zonjë ” emërtim ky i cili i sigurt buron si rrjedhë e fjalës; rrënjës 'AT, Aith', ashtu si vet deklarojnë shumica e gjuhëtarëve - në mos të gjithë.

Disa fjalë të saktësojmë se, për aq kohë sa në gjuhën shqipe kemi: ' Zot = Zoti - Perendi' , edhe fjala 'Zonjë', normal ruan edhe kuptimin e saj më të lashtë: 'Zonjë = Perëndi; Perëndeshë', njëjtë sikur të kishim: ' Zot dhe Zote' , ashtu si: 'At = Zot', gjinia mashkullore dhe: 'Ate = Zote; Zonjë; Perëndeshë', gjinia femërore.

Një manipulim "fin" fjalëmë tek monedhat e kësaj perëndeshe, vetëm tek leximi i gërmës: “ ʘ = T ”, ku nuk ka të gjitha rastet gjuhëtarët dhe gjuhët e huaja, etj . T ', e ndërsa në rastin e monedhave të perëndeshës 'Athena' shkronjë lexohet: ' ʘ = Θ = TH' , me qëllim grek për të përshtatur atë në gjuhën, nga 'A ʘ E = ATE = Zonjë/Perëndeshe' në. ; 'ATHE =ATHE-N'. - Pra leximi i shkronjës: ' ʘ Θ' - largon faktin e leximit korek dhe kuptimin e saj: 'ATE = Zonjë'.

Dihet të gjithë se Dielli është një Yll, më i madh, supergjigant, i zjarrtë, i quajtur ndryshe nga të parët “AT = ZOT”, pra kemi “ATIN - Yll”, si një nga perënditë më të lashta, të njohura. edhe nga gjuha greke si perëndi e Diellit: “Atil-o” ( τού Ήλιο Θεού ); (shën Ilia) . Me burimin e saj nga: Dielli - ' YLL = Ílio ', është gjë që ndodh edhe me “Zonjën Hëna”, pra në të dy rastet kemi fjalëformimet para gjuhës së lashtë shqipe: ' At + Ylio; Ílio = Atilio' dhe: ' AT +HENA = AT/(H)ENA' - Kjo është origjina mashkullore e perëndeshës 'Athena' - duket, më e qartë, nga fjalët shqipe: At = Zot. 

Në mitologjinë e lashtë thuhet se “ATHENA” lindi para kokës së “Zeusit–Zot”; atyhere lind pyetja: A gjejmë dot një rast vetëm, ku “Zeus” të mos paraqitet si 'simbol i Diellit' dhe i shkrepëtimave vullkanike, të “rrezeve-rrufe” të tij, shfaqur ato përherë tek këmbët e shqiponjës sonë hyjnore, tek. . çdo artifakt arkeologjik foto, piktura etj., për t'i nxjerrë ato rreze me shpejtësi si farë “ embrionale-ind ” i fillesës, jetës e gjithë gjallesës së kësaj bote të paanë? Kjo është arsyeja, domethënia, nënkuptimi i lindjes së 'Hënës - së shndritshmes: Athena' prej rrezeve 'Diellore-Zeus'.

Në shikim të 'Atit/Am' {Adam} nuk do të kishte as “EVË”; nëse nuk do të kishte Diell, nuk do të kishte si Hënë, rrjedhimisht nuk do të kishte si Jetë.

I rikthehemi Platonit i cili vuri në dukje faktin, se e Sa në Egjipt adhuronin një perëndeshë, emri egjiptian i cilësuar ishte *Neith, e cila lidhej me perëndeshën Athena, si e perëndishme.

E Tashmë me kujdes edhe një herë emrin e perëndeshës egjiptiane “Neith” shkruar si shkrimet e lashta aziatike dhe ato PIE nga e djathta në majën e dukës së krahasuar me këtë perëndeshë ' Neith' me emërtimin 'Athena' , i lexuar ky emërtim në anagramë. , duke patur parasysh këtu edhe vlerën e shkronjës shqipe: ' Â = Âshtë' të dialektit geg kemi: ' Neith-(â) ⇔ Âthein = Athèna' . Tashmë e vërtetuar dhe e pranuar si kjo perëndi. 

Por, cili është kuptimi i parësor i perëndeshës së lashtë egjiptiane “Neith”? Dhe nëse kemi parasysh zogun e 'Bufin', si i perëndeshës Athèna por edhe emrin e perëndeshës egjiptiane ' Neith' , gjithçka mendoj se vjen krejt e qartë, se ky emërtim i lashtë ka kuptimin: Neit(h) = e Natës. , Neith, Netë, natë, natë, nýchta . ( perëndeshë e natës).

Sjellim një fakt tjetër mbi këtë emërtim, përfituar nga leximit me kujdes, i ndërtuar ende strukturor të emrit: “N' eith = N + eith ”, (N = Parashtesë) (ind. si: ul; n'ul, m'ul , më ulët) - kjo na çon përsëri në përfundimin se 'Athèna' vjen nga rrënjët: * eith ; Aιθ , (AE ʘ ), nga vjen edhe fjala “αιθηρ” aithēr = etër'. (αι = e). Pra, baza, rrënja e fjalëve “Athina”, na del i gjinisë mashkullore, njësoj e deklaruar dhe ashtu siç e lexuam sapo në krye, të studimit mbi emërtimin e kësaj perendeshe ku krejt gjuhët e gjuhëve të dakortësohen se ky theonim: 'Athina' buron. nga një rrënje i gjinisë mashkullore ' Aiθ , {AE ʘ }, (â)Et/At = Zot' dhe: 'ATE; A ʘ E ; = Zonjë/Perëndeshë'.

Dijetari i njohur Martin Bernal sjell për ne edhe faktin e ekzistencës së 'Black Athena' (Athena e zezë) duke shpjeguar dëshminë e saj ai shkruan: “ Koncepti i Neith ishte sjellë në Greqi nga Egjipti së bashku me një numër të madh të karakteristikave të tyre. gomë. qytetërimit dhe kulturës në mijëvjeçarët e tretë dhe të dytë" - Mirëpo këto emërtime egjiptiane e të tjera si këto, shpjegohen në gjuhën shqipe, duke deklaruar kështu edhe njëhere se ai civilizim i lashtë i ngjan rracës 'pellazgo-mesdhetaro-ilire' dhe jo asaj. aziatike.

Epitete të tjera për Athèna edhe Άτρυτώνη, Atrytone , ( a'dritë/one ) Παρθένος, Parthénos (e virgjër), dhe Πρόμαχος, Promachos (e Fighter, - luftëtare).

Në Iliada (4.514) midis himneve homerike të njohura dhe në Theogony Hesiod-it, thuhet: “'Athena-s', i është dhënë edhe epiteti: *Tritogeneia ; Tritonia , A'trytonia ' ku kuptimi i termit mbetet i paqartë; kjo mund të thotë të ndryshme duke përfshirë edhe "Triton lindur", ndoshta për të treguar se deti hyjni ishte prindi i saj, sipas disa miteve të hershme” ?

Ndërkohë në gjuhën shqipe më se e qartë vjen kuptimi i dy epiteteve të përmendura për të shënuar tonë hënore, Athena të shndritëshmen: ' Atrytone, A'dritone; â'drit' <sup>h</sup> një; dritë hënore e shndritshme nga rrezeve të arta 'zeusiane', 'geni' i kësaj bote (Tritogeneia).

Tek kjo 'unazë-dore' - (Vulë) ku ajo gjendet në figurën e një gruaje duke mbajtur në dorën e saj zogun e 'Bufin', karakteristikë e njohur e perëndeshës Athena, dhe duket qartë mbishkrimi i saj: " ANA( Ξ) ILIS”, që në shqip do të thotë “Ylli i Hënës”, (Ana – Iilis).

Tek ky mbishkrim shkrimmë dy zanore bashkë, prania zanores "A" e cila i përket fjalëve të parë "ANA", e pas saj vjen fjala tjetër 'ΞILIS = EILIS', - sepse: “EI = I”- si rrjedhë e shkronjës '. Y' = (ypsilon) dhe kështu kemi: 'EILIS= ILIS'.

Ndaj mbishkrimi në këtë 'unaze-vulë' - 'ANAXILIS' në shqipen e lashtë dhe të sotmen lexohet: 'ANAEILIS = ANA YLL', 'Hëna-Yll', e dëshmuar kjo edhe nga fakti se në një unazë gjendet "zogu buf", që mban shoqëron 'Yll-Ana', prej së cilës nuk shqiptarët trashëgojmë emra të gjinisë femërore si, Ylliana, Eliana, Iliana, ashtu si dhe në gjuhë të tjera latine kemi emrin e bukur 'Anahilis'. (Yll/Hëna). Pra në figurën e kësaj 'unazë - vulë' e cila sot gjendet në muzeumin e Londrës Angli, shikimet që shkruhej: *ANA(Ξ)ILIS; 'Ana - Yllis; Hëna-Yl', gjithashtu vihet re se 'Hëna' në këtë mbishkrim, është emërtuar dhe shkruar "ANA", në gërmë "H". Pra, njësoj si në të folmen e dialektit geg: 'Ána' dhe jo 'H'âna', ku; si rrjedhojë e kësaj, në gjuhën shqipe kemi edhe emra të tjerë personalë gjinia femërore: Áne dhe Anè, Anē, Ana [(Anamaria)] ashtu si edhe emërtimin e lashtë: N'âna , Nëna, e llojit si perëndesha babilonase e Hënës. “Inanna” dhe ajo Huriane: <sup>H</sup> anna <sup>h</sup> annah . (Nâna Hana). 

Eshtë emri i Hënës (përëndeshë) nga ku kemi në shumë gjuhë të botës, burimin e fjalëve Nana; Nëna, (ama; ëma). Jo rastësisht në gjuhën angleze 'Hënës' i thonë "Moon" dhe (mëmës) i thërrasin "Mom", e njëjtë kjo edhe tek gjuha greke: "M'âna" = Mama.

Madje aty në gjuhën angleze, vihet re dialekti më i hershëm geg, i gjuhës shqipe, (ku, â = o), si tek folja shqipe “âshtë = oshtë = është”. Ndaj në dialektin geg të shqipes kemi: 'Hënë = H ố n'; Hona' e njëjtë edhe tek emri: 'Nan' = Jo'; Nona, zbatuar kjo veti edhe tek emri: 'Mam = Mami' - dialekt i Shqipërisë së mesme dhe asaj veriore.

Kjo është: 'Athena - Zonja Hènë', bija e preferuar e “Atit - Diell”- Perëndeshë e tij, ku: * At = Diell = Zot ' dhe: * Ate = Hëna-Zonjë; Perëndesha 'ëm'/Hënë'.

Një tjetër fakt i vjen nga mendimi i mirënjohur Iurii Mosenkis , i cili në studimin e tij: "Substratet para-Greke vs forma dhe kredi të parregullta Greke /Paleo-Ballkanike " - Shkruan qartë :

“ Ἀ θήνη ishte një perëndeshë e Hënës dhe Odiseu, i udhëhequr nga Athena, e quajti veten Α ἴ θων; kështu që Όρος Άθως 'Mount Athos', α ἰ θος (heat) nxehtësia e ndezur, zjarri ', α ἴ θω' ndizet, ndez 'mund të gjithë të lidhura, morfologjikisht cf -. τίταξ 'mbreti': τιτήνη 'mbretëreshë', Σείριος 'Sirius': Σειρήν ' Siren - Fanar ' (fillimisht - një orientues i rremë për detarët)”.

Për koreksinë e sjellim në origjinal të shkruar:

Ἀ θήνη ishte një perëndeshë e hënës , dhe Odiseu, i udhëhequr nga Athina, e quajti veten Α ἴ θων; kështu Όρος Άθως 'Mali Athos', α ἰ θος 'nxehtësia djegëse, zjarr', α ἴ θω 'ndez, ndez' mund të lidh, morfologjikisht kf. τίταξ 'mbret': τιτήνη 'quën', Σείριος 'Sirius': Σειρήν 'Siren' (fillimisht – një orientim i rremë për marinarët).

Mandej po ky studim Mosenkis, në disa studime të tij: MINOAN GODDESS AS THE QUËN OF CITY: duke ju referuar studimit të Dr. N. Burdo origjinal shkruan, shih në:    

“B. Burdo nënvizon një rol të zogut të ujit që lidhet me hënën në artin tripilian, nga njëra anë, dhe një ngjashmëri mes artit fetar tripilian dhe miken, nga ana tjetër.[1] Emrat e perëndeshës hënore të Athinës (Γυγ ᾶ ) dhe të zogut të ujit (γύγης) ishin shumë në gjuhën e vjetër greke. Perëndesha hënore mund të përmendet në një vulë hieroglifike Kretane me tetë anë dhe në një mbishkrim Linear A.[2]”

Përkthyer në shqip kemi: Dr. B. Burdo nënvizon një rol të një 'shpendi-ujë' të lidhur me mua në artin Trypillian, nga njëra anë, dhe një ngjashmëri midis artit fetar Trypillian dhe Mikenës, nga ana tjetër. [1] Emrat e Hyjneshës Hënore Athena (Γυγ ᾶ ) dhe të zogut të ujit ( γύγης) ishin shumë të ngjashme në gjuhën greke. Goddess Lunar përmendet në një vulë Hierogliphic Kretane 'tetë-fytyrë' dhe në një mbishkrim Linear A. [2]

Duket se zakonisht janë të shumtë realistë, ata të kenë nëpërmjet studimeve të tire korekte sjellin fakte të pakonkurueshme, se perëndesha Athena, ështe vet 'Hëna', 'Nëna kujdestare e Amës/tokë', Zonja e Diellit At.

Më tej dimë, se krejt nga autorët e lashtë dhe të tjerë deri më sot, deklarohet nga tire se Athena është një i perëndeshë e njëjtë ekuivalente e perëndeshës romake 'Minerva', perëndeshë e Hënës ( me kjo etruske Meneswā; *Menerwā ) at ' here pas kësaj, pyesim, kush është: Athena? E sigurta përgjigje vjen vetvetiu, se edhe: 'Athina' është përndesha e 'Diellit At', Zonja; 'Perëndesha Hënë'.

Një tjetër studim plot vlera na vjen edhe nga studimja Virginia Hicks BA Class.) me studimin e saj: ' Minoan Origins of Athen' e cila midis të tjerave shkruan:

“ At-ana -po-ti-ni-ja (Zonja Athena) e përmendur edhe në tekstin V 2 Knossos Linear, cituar nga John Chadwick (Chadwick 1976; f. 88). (Teksti i plotë i referohet Athena, Enualios e cila është ndoshta një emër i hershëm për Aresin, Paiawon.) Kjo është përpjekja e shkrimeve mikenase për të përkthyer emrin e perëndeshës Minoan, ' A-ta -jo- đ ủ -wa-ja ' . E që ky emër do të thotë ' Hyjneshë e Diellit' - ku, parafla ' atano ' është lidhur me mua Luwian 'stanus = diell', dhe pjesa e fundit nga 'Drejtshkrimi Minoan' i asaj që nuk dimë nga Greqia si ' Diwia' (Myceniane di-u-ja ose di-wi-ja ). Mikenët madje mbajtën rendin e fjalës Minoane në këtë kohë të hershme; nga koha e Homerit, emri u Hellenizua më tej, në Potni = Athenaie”.

Mandej Virginia Hicks në studimin e saj vijon : Hitejtë gjithashtu adhuruan një duet të tillë, për të shënuar e Diellit të Arinës / Hyjneshën e Diellit të Tokës. Emri origjinal për qytetin Hiteas ' Adana - Ataniya ', ose, në versionin Minoan ' A-ta-nu-wi-ja-wa' (në HT Z159, tek një fragment), gjithashtu duket se ky emërtim është i lidhur, e që do të thotë qyteti i Adanas, ose qyteti ' i perëndeshës së diellit' .

Pra siç është edhe në raportet e saj ishte e famshme 'Perendha Athena' në kulturen minoane një perëndeshë e 'Diellit At' - zonja Hëna 'atano' - indetike tek Hitejtë me emrin e qytetit të tyre: 'Adana = qyteti i perëndeshës së Diellit . (Athina).

Ndërkohë studenti tjetër Robert Graves në parathënien e librit: “New Larousse Encyclopedia of Mythology Introduction By Robert Graves CRESCENT BOOKS NEW YORK” - shkruan:    

Përkthyer në shqip Robert Graves shkruan: “Sipas një miti nga klima më e mirë e Greqisë, një Titan me emrin Prometheus, duke thurur baltë në një breg lulesh me lule, bëri statuja njerëzore, të cilat Athene - q ë dikur ishte Hëna Eibyan - Goddess Neith - i solli në jetë, dhe fantazmat Greke shkuan në një shpellë nëntokësore pa diell, pa lule. Këto botëkuptime të paracaktuara ishin të destinuara për shërbime ose të tjera; fisnik e merituar mund të mbështesë në salla të ngrohta, qiellore në Veri dhe Fushat Elysian në Greqi” 

Pra më bukur nuk thuhet, ky autor britanik Robert Graves një historian, poet dhe përkthyes i teksteve klasike latine dhe miteve “greke”; e cilëson mjaftueshëm saktë perëndeshen Athena duke e vleresuar atë jo vetëm si një perendeshë e Hënës por edhe e bëj (ekuivalente) me perëndeshën e lashtë egjiptiane 'Neith', një perendeshe kjo e Hënes Yllit të Natës 'Neit h', të cilat janë të <sup>kemi</sup> . trajtuar edhe më sipër dhe për habi e lexuar në anagramë ky emërtim na jep përsëri 'Neith -a  ó a'thein; Athina' . 

Madje për këtë perëndeshë të lashtë egjiptiane 'Neith' në studimet e shkruara për të parë: “Ajo është pamje si një pamje, mendja e saj ka homologët e saj të tjerë. Në fakt, perëndesha greke, Athena u modelua sipas saj . Ajo besohet të jetë një tjetër që ka krijuar për zgjidhjen se kush do të zëvendësojë Osirisin si mbret të Egjiptit. 

Në shqip përkyer pjesa e nënvizuar thuhet : “ Në fakt, perëndesha greke, 'Athena' u modelua pas saj, perëndeshës 'Neith'.

Kjo është: 'Athena - Zonja Hènë', bija e preferuar e 'Atit-Diell'- Perëndeshë e tij, ku:

At = Diell = Zot (gjin. Mashkullore dhe në femërore:

Ate = Hëna-Zonjë ; Perëndesha Mëm'. Perëndeshë Hëna.

Aleksander Hasanas 

Ref.

• Filozofi grek Platoni (428–347 pes) etimologjitë e emrit të Athenës.
• Britishmuseum.org. Numri i muzeut 1891,0806,86
• Në Iliada (4.514), Odisea (3.378), Himnet Homerike.  (Cratylus. 407b)
• Greku Mikenas dhe Linear B https:///www.palaeolexicon/.com
• https://www.academia.edu/28866733/Hellenic_origin_of_Europe
• Martin Bernal Black Athena, Roots Afroasiatic of Civilization Classical (1987)
• ( http://lh4.ggpht.com/ …/IHodvu_Edho/s1600-h/Athina%5B4%5D.gif)
• ( http://www.wikiwand.com/it/Atena
• ( http://lh4.ggpht.com/ …/IHodvu_Edho/s1600-h/Athina%5B4%5D.gif)
• https://www.academia.edu/28646453/Pre-Grek_substrates_vs_irregular_Grek_Paleo-Balkan_forms_and_loans 
• https://muse.jhu.edu/article/452344?fbclid=IwAR3va-ZX4ZrNEnS0f8h7B9KjTpbntRtKVg1px1RKEKOB6Ic7k-HQbG0z6sQ#.XAsrVSDlrQA.facebook
• http://dl.booktolearn.com/ebooks2/encyclopedias/9780517004043_new_larousse_encyclopedia_of_mythology_fca7.pdf         
• https://www.cs.mcgill.ca/~rwest/wikispedia/wpcd/wp/a/Athena.htm
• https://www.cs.mcgill.ca/~rwest/wikispedia/wpcd/wp/a/Athena.htm?fbclid=IwAR0HYwOKdjDenw_Hb9Y2-Sw5sYeAp8bGA1d1qWm2fUJb1BPzLJB8
• - Enciklopedia e Re Larousse e Mitologjisë Hyrje nga Robert Graves CRESCENT LIBRA NEW YORK